فلسفه احکام، عبارت است از ملاک‌ها و مناطهای واقعی احکام که به عنوان مبادی حکم در نظر گرفته شده و باعث ایجاد شوق و اراده در مولا یا قانون گذار برای انشای حکم شرعی می‌گردد، زیرا به اعتقاد شیعه ، احکام شرعی تابع یک سلسله مصالح و مفاسد واقعی است و امر و نهی شارع نیز بر آمده از این مصالح و مفاسد است که برای رساندن خیر بیشتر به انسان ، لحاظ می‌شود.
در یک اصطلاح می‌توان فلسفه و حکمت احکام را به یک معنا گرفت که همان ملاک و مناط احکام می‌باشد. (دیدگاه استاد شهید مطهری در کتاب آشنایی با علوم اسلامی ) ولی در اصطلاح دیگر، گفته شده که حکمت حکم ، غیر از علت جعل حکم است و به همین دلیل، حکم دایر مدار حکمت نیست.

زیانهای خون خواری

سؤال: اسلام چرا خون را حرام و نجس اعلام کرده است ؟  یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُواْ كُلُواْ مِن طَیِّبَاتِ مَا رَزَقْنَاكُمْ وَاشْكُرُواْ لِلّهِ إِن كُنتُمْ إِیَّاهُ [...]

فلسفه تحريم شراب در قرآن

إِنَّمَا يُرِيدُ الشَّيْطَنُ أَن يُوقِعَ بَيْنَكُمْ الْعَدَ وَةَ وَ الْبَغْضَآءَ فِى الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ وَ يَصُدَّكُمْ عَن ذِكْرِ اللَّهِ وَ عَنِ الصَّلَو ةِ فَهَلْ [...]

علت تحریم نزدیکی با حیوانات

یکى از سؤالاتى که زندیق از امام صادق علیه السلام پرسید علّت تحریم نزدیکی با حیوانات بود! حضرت فرمود: خداوند خوش نداشته که مرد آب [...]

دلایل تحریم شراب در اسلام

علاوه بر آیات و روایات از نظر علمى نیز مضرات مصرف مواد الکلى به اثبات رسیده است. دانشمندان به این واقعیت اعتراف داشته ‏اند [...]

حکمت حلال شدن حلال‎ها و حرام شدن حرام ها

مفضّل بن عمرو: به امام صادق (علیه السلام) گفتم: فدایت شوم! مرا آگاه ساز که چرا خداوند، شراب، مردار، خون و گوشت خوک [...]